Bijna iedereen in Slovenië spreekt prima Engels, en veel mensen ook Duits of Italiaans. Toch zie je gezichten oplichten als je een paar woordjes Sloveens gebruikt. Met deze lijst kom je een heel eind.
- Taal
- Sloveens (Slavische taal)
- Sprekers
- Ca. 2,1 miljoen inwoners, plus minderheden over de grens
- Bijzonder
- Kent naast enkelvoud en meervoud ook een tweevoud
- Lastige letters
- č, š en ž
- Engels
- Wordt breed gesproken
Waarom een paar woordjes Sloveens de moeite waard is
Sloveens is een Slavische taal, familie van Kroatisch en Servisch, maar wel een eigen taal met een eigen identiteit. Voor een klein land met zo'n 2,1 miljoen inwoners is dat iets om trots op te zijn, en dat zijn Slovenen ook. Ik merkte al snel dat een simpel dober dan bij binnenkomst in een bakkerij of gostilna een glimlach oplevert, en soms zelfs een extra stukje potica.
Een leuke bijzonderheid: Sloveens heeft naast enkelvoud en meervoud ook een tweevoud (dualis), een aparte vorm voor precies twee dingen of personen. Dat hoef je als toerist niet te beheersen, maar het is een mooi weetje voor aan tafel.
Uitspraak: zo klinkt het
Het goede nieuws: Sloveens spreek je grotendeels uit zoals je het schrijft. Let vooral op deze letters:
- c klinkt als 'ts' (zoals in 'iets')
- č klinkt als 'tsj' (zoals in 'Tsjechië')
- š klinkt als 'sj' (zoals in 'sjaal')
- ž klinkt als de 'zj' in 'garage'
- j klinkt als de Nederlandse 'j'
- v aan het eind van een lettergreep klinkt vaak meer als een 'w'
Zo wordt Bohinj ongeveer 'Bo-hien' en Soča 'So-tsja'.
Begroeten en beleefd zijn
- Dober dan – goedendag (de veiligste groet, de hele dag bruikbaar)
- Dobro jutro – goedemorgen
- Dober večer – goedenavond
- Živjo – hoi (informeel, onder vrienden of jongeren)
- Nasvidenje – tot ziens
- Lahko noč – welterusten
- Hvala / hvala lepa – dank je / dank u wel
- Prosim – alstublieft, graag gedaan, en ook 'pardon?'
- Oprostite – excuseer, sorry
- Ja / ne – ja / nee
Prosim is echt een toverwoord. Je gebruikt het als je iets vraagt, als iemand je bedankt en als je iets niet verstond. Hoor je het constant, dan weet je waarom.
Net als in het Nederlands is er een beleefde en een informele vorm. Tegen onbekenden, ouderen en in winkels gebruik je de beleefdheidsvorm vi; ti bewaar je voor vrienden en leeftijdsgenoten. Zinnen als oprostite en govorite zijn al beleefd, dus daar zit je altijd goed mee.
Woordjes voor in het restaurant
Eten is in Slovenië een feestje, dus deze woorden gebruik je gegarandeerd. Wil je weten wat je moet bestellen, lees dan ook mijn blog over Sloveens eten.
- Dober tek – eet smakelijk
- Na zdravje – proost (letterlijk: op de gezondheid)
- Voda – water
- Pivo – bier
- Vino (belo / rdeče) – wijn (wit / rood)
- Kava – koffie
- Kruh – brood
- Račun, prosim – de rekening, alstublieft
- Zelo dobro – heel lekker / heel goed
Proost je met Slovenen, kijk elkaar dan in de ogen bij het klinken. Dat hoort er gewoon bij. Meer over wat er in je glas zit lees je bij Sloveense wijn.
Onderweg en de weg vragen
- Kje je ...? – waar is ...?
- Koliko stane? – hoeveel kost het?
- Levo / desno / naravnost – links / rechts / rechtdoor
- Postaja – station of halte
- Vlak / avtobus – trein / bus
- Odprto / zaprto – open / gesloten
- Izhod / vhod – uitgang / ingang
- Jezero, reka, slap – meer, rivier, waterval
- Sobe – kamers (te huur)
Vooral sobe en slap ga je vaak zien: op bordjes langs de weg en op wandelpaden in de bergen. Rijd je met de auto, kijk dan ook even bij met de auto naar Slovenië voor de verkeersregels.
Handige getallen en noodzinnen
De getallen één tot en met vijf zijn ena, dva, tri, štiri, pet. Handig bij de bakker of als je een tafel voor twee wilt: za dva, prosim. Verder:
- Ne razumem – ik begrijp het niet
- Govorite angleško? – spreekt u Engels?
- Pomoč! – help!
- Lekarna – apotheek
Het Europese alarmnummer 112 werkt ook in Slovenië.
Maak je geen zorgen over fouten: Slovenen waarderen elke poging. Begin met dober dan, hvala en prosim, en de rest komt vanzelf. Srečno pot, oftewel goede reis!
Op de kaart
Bekijk de grote kaart met hotels, attracties en restaurants →
Veelgestelde vragen
Spreken ze in Slovenië Engels?
Ja, de meeste Slovenen spreken goed Engels, zeker jongeren en mensen in de toeristische sector. Op het platteland spreken ouderen soms eerder Duits of Italiaans.
Lijkt Sloveens op Kroatisch?
Beide zijn Zuid-Slavische talen en hebben veel gemeen, maar het zijn aparte talen. Slovenen begrijpen Kroatisch vaak redelijk, andersom is het lastiger.
Wat betekent 'srečno pot'?
Srečno pot betekent 'goede reis'. Je hoort het als iemand op weg gaat.
Hoe zeg je 'proost' in het Sloveens?
Je zegt 'na zdravje', wat letterlijk 'op de gezondheid' betekent. Kijk elkaar bij het klinken in de ogen.
Deze informatie is met zorg samengesteld, maar prijzen, openingstijden en regels kunnen wijzigen. Check actuele informatie altijd bij de aanbieder of officiële bron voor je vertrekt.
